The world Englishes – języki angielskie. J. angielskie to nie tylko British i American English.

Cześć Kazie i Kaziczki,

Dziś opowiem Wam o językach angielskich, wyjaśnię dlaczego język angielski stał się językiem globalnym i dlaczego życie jest za krótkie aby zamartwiać się czy Twój angielski jest już wystarczająco dobry aby zacząć go używać 🙂

Wielu z nas od  najmłodszych lat uczy się języka angielskiego który analizujemy w wersji British English lub w wersji używanej w jednej z nieznaczących wiele kolonii – American English. Wielka Brytania i Stany Zjednoczone – ‚Two nations divided by a common language’. Dwa narody podzielone przez wspólny język. Żeby było śmieszniej, nie wiemy komu przypisać ten zgrabny cytat. W grę wchodzą trzy nazwiska: skandalista Oscar Wilde, literat i spec od alfabetu fonetycznego George Bernard Shaw czy brytyjski bulldog Winston Churchill. Dla nas Polaków, to i tak nadal jeden język wymawiany z różnym akcentem, z niewielką ilością egzotycznych słówek: elevator/lift , subway/ underground, trash/ rubbish.

Jednak świat języka angielskiego nie kręci się wokół British and American English. The English speaking world doesn’t evolve around British and American English. There are about 17 more officially recognized varieties of English used in the world. Oprócz tych dwóch najbardziej znanych odmian, świat używa kolejnych 17 odmian języka angielskiego.


Skąd te angielskie? What’s the origin of the world Englishes?

Musimy cofnąć się do XVI w kiedy mieszkańcy Grey Britain ruszyli w świat w poszukiwaniu słońca i przygody i zaczęli budować Brytarium Imperyjskie lub Imperium Brytyjskie. We need to step back to the times of the British Empire and taking over a fourth of the world!

Wyobrażcie sobie zdominowanie jednej czwartej świata … taka była skala Brytarium. Było tak rozległe że mówiono że słońce nigdy nad nim nie zachodzi. The British reached all the continents: North America and the Caribbean, Australia, New Zealand, Asia, Africa, and the Pacific region. Brtyjczycy zabrali z sobą nie tylko stal, tekstylia i piwo lecz także swój pokręcony język. Nomen omen stworzony w największej mierze przez obcych najeżdzców, którzy bezlitośnie najeżdzali i grabili Grey Britain. One of many things the Brits took with them to the colonies, was their weird language, which was coined mostly by the foreign invaders occupying Grey Britian in the first place.

Mieszkańcy koloni przez lata byli mniej lub bardziej agresywnie ‚zachęcani’ aby przyjąć kulturę i język Brytanii. Jednak nie posługiwali się Standard English. Na przestrzeni wieków tworzyli swój własny rodzaj angielskiego. Od lat 80 tych rozpoznaje się te języki jako odrębne, samoistne wariacje języka angielskiego, mające status języka. Tak narodziły się the world Englishes. Do których zaliczamy też języki krajów tworzących The United Kingdom: Wales, Scotland and Northern Ireland. Tak się złożyło, że to co nazywamy Standard English, to dialect kraju o nazwie England i jego stolicy (Southern British English).

  • Babu English,
  • Banglish
  • British English
  • Canadian English
  • Caribbean English, Where is that boy – Wey dat boy iz?
  • Chicano English, spoken in Mexico
  • Chinglish -Chinese English,
  • Denglish (Denglisch), –
  • Euro-English, – used in European Union institutions
  • Hinglish, Hindi +English Cent per cent done. OK Boss – 100 % work done
  • Indian English
  •  Irish English, May the road rise up to meet you.  – Have a safe journey.  Story horse?  – What’s up? On me tod. – I am alone
  • New Zealand English
  • Nigerian English, How Bodi? / How You Dey? – How are you doing today? I no no – I don’t know  Come chop – Come and eat. Go slow – Traffic jam. Listen well well – Pay attention
  • Philippine English,
  • Scottish English,
  • Singapore English,
  • South African English,
  • Spanglish, linkear – to link, googlear – to google, ?Estás ready?- Are you ready?
  • Taglish, (Philippines)
  • Welsh English,
  • West African Pidgin English,
  • Zimbabwean English.commuter -commuter omnibus, the most popular mode of public transportation in Zimbabwe.

What is a language? What is a dialect? Czym jest język i czym jest dialekt?

Niech nam to wyjaśnią te dwa cytaty:

‚A lanaguage is a dialect that has an army and a navy’ – Max Weinreich

Język to dialekt który ma armię i marynarkę wojenną.

I podobne wyjaśnienie:

‚Dialect: a language variety that has everything going got it, except the government, the schools, the middle class, the law and the armed forces’ Tom McArthur

Wszystkie wymienione angielskie, to samodzielne, w pełni funkcjonujące języki. Mają swoje zasady i są odrębne od Standard English, który jest tylko jedną z wariacji języka angielskiego.

Cytaty o armii i rządzie wyjaśniają dlaczego w szkołach uczymy się Standard English a nie Chicano czy Konglish. Standard English to odmiana angielskiego używana w Londynie i stąd jego dominacja.

Pozostałe angielskie nie są gorsze. To nie jest angielski używany przez niedoucznych ignorantów, to nie jest niegramatyczny angielski, to nie jest angielski ze ‚złym akcentem’ to po prostu inny angielski.Nie ma na świecie instutucji która określałaby co jest ‚correct’ a co ‚incorrect’.What is more many British people speak Standard English with a regional accent. The days of dominance of Received Pronunciation (Queens English) are gone. Even BBC employs presenters who speak with regional accent.

It has been estimated (conservatively) that there are as many as 2 billion speakers of English as a second language or lingua franca worldwide today (Crystal, 2008). Uwaga, billion po ang znaczy miliard.  The figures above suggest that those who use English as a second language or lingua franca outnumber first language speakers by at least 4:1. Lingua franca to po prostu język wybrany przez ludzi różnych narodowości aby móc się porozumiewać. Pierwszym językiem globalnym była a mixture of Italian with French, Greek, Arabic, and Spanish, formerly used in the eastern Mediterranean. W średniowiecznej Europie była to łacina. W naszych czasach angielski został przyjęty jako lingua franca, ale jego dni są policzone. Przewiduje się, że w przyszłości inny język będzie językiem dominującym w świecie. Za moich uniwersyteckich czasów spekulowano że będzie to Mandaryński, Hiszpański lub Arabski. Jednak najnowsze statystyki wskazują na Francuski. Pożyjemy, zobaczymy 😉

Skąd ten Francuski? Przecież Francja to niewielki kraj, i znowu nie tak mocarstwowy… Spójrzcie na cytat z artykułu z Forbes:

‚The language (French) is growing fast, and growing in the fastest-growing areas of the world, particularly sub-Saharan Africa. The latest projection is that French will be spoken by 750 million people by 2050.’

Pozdrowienia z byłych kolonii francuskich w Centralnej Afryce!


Ale wrócmy do angielskiego.

Statistically, native speakers are in a minority for [English] language use, and thus for language change, for language maintenance, and for the ideologies and beliefs associated with the language. Hmmm świat przeprasza native speakers, ale niestety jesteście mniejszością jęśli chodzi o użytkowników English, i dziś macie na niego najmniejszy wpływ jeśli mówimy o zmienianiu języka, dbaniu o niego i łączeniu go z ideologią i wyznaniem.


Quo vadis British English?

A report from 2007 suggests: UK must embrace ‚modern’ English. Co prawda ten raport z 2007 ma już parę lat, i zastanawiające jest to że nie pojawiło się nic nowego na ten temat w międyczasie. Być może dlatego że wieści nie są zbyt dobre. UK ma popierać ‚modern’ English?

Mało tego:

The book, English Next, by David Graddol, argued that Britain needed to do more to maintain its position as a leading provider of English resources and encourage people to study foreign languages to keep them competitive in the global job market. Znalazł się autor który wieszczy że UK musi się bardziej postarać aby utrzymać rolę lidera jeśli chodzi o dostarczanie najlepszych materiałów i najlepszego języka do nauki i … czas zacząć się uczyć języków obcych aby nadążyć za resztą świata ludzi posługujących się więcej niż jednym językiem.


Dla wnikliwych podaję źródła wykorzystane przy tworzeniu tego wpisu:

World Englishes ,Edgar W. Schneider
Subject: Applied Linguistics, Language Families/Areas/Contact, Sociolinguistics
Online Publication Date: Jan 2018 Link

17 Varieties of the World Englishes – academic article

The world Englishes report 2007 

French a global language? 

University of Southampton Centre for Global Englishes 

York St John University 


* Wielki świat, wielkim światem, ale teraz muszę Was zostawić i odwiesić naszą zasłonę prysznicową na miejsce, bo inaczej cała łazienka będzie zachlapana! Angielski jest dla ludzi. Pamiętajcie o tym!

 

 

Dodaj komentarz