Mythbusters: Czas Present Perfect i dlaczego mamy z nim problemy?

Cześć Kazie i Kaziczki,

Kazik.TV został powołany do życia z palącej potrzeby obalenia mitów o czasach angielskich i udowodnieniu Wam moi mili, że można się ich nauczyć jeśli są logicznie przedstawione. W pierwszym filmiku opublkowanym w listopadzie 2014 podzieliłam się z Wami moim patentem na czasy, prostą tabelką pokazującą 4 czasy x 4 aspekty. Tabelkę, możecie pobrać tutaj.

Potem było kilka filmików rozwijających poszczególne części tabelki i tak oto doszliśmy do czasu present perfect, który próbowałam Wam wytłumaczyć w odniesieniu do innych czasów. Ale dziś chciałabym Wam opowiedzieć o tym czasie w starym, dobrym stylu, krok po kroku.

  1. Kiedy go używamy?

Naprawdę nie wiem kto wpadł na ten szelmowski pomysł, ale szukając informacji o Present Perfect w polskich podręcznikach znajdziecie definicję ‚czas terażniejszy dokonany’. I tu jest pies pogrzebany Kazie i Kaziczki. Czas terażniejsz dokonany- to polskie tłumaczenie Present Perfect. Słowo perfectum, pochodzi z łaciny i oznacza czas PRZESZŁY dokonany, np pokochałem, zrobiłem, poszedłem. I to ma dla nas sens, coś się wydarzyło w przeszłości, dokonało się, skończyło się. W języku polskim bardzo ładnie funkcjonuje czas przeszły dokonany (pokochałem, zrobiłem, poszedłem) i czas przyszły dokonany: (pokocham, zrobię, pójdę). W języku polskim NIE MA czasu terażniejszego dokonanego, ponieważ dla Polaków czynność która jest dokonana, skończona jest automatycznie czynnością przeszłą i właśnie dlatego mamy problem z tworem zwanym czas terażniejszy dokonany. No bo jak coś co jest dokonane może być terażniejsze? Myslac po polsku nie może, ale myśląc po angielsku może!

W języku angieslkim czasu Present Perfect używamy aby opisać:

  • a finished action or event which is connected with the present in some way
  • skończoną czynność lub zdarzenie które jest powiązane z chwilą obecną.

I tak to oto Brytyjczycy sobie wykombinowali czas terażniejszy dokonany, czas present perfect. Patrząc na to polsku to czas przeszły, ale po angielsku, ten związek z chwilą obecną sprawia, że jest to czas terażniejszy. To tak jakby ktoś powiedział o szklance, że jest do połowy pełna, a ktoś inny, że jest w połowie pusta.

Zanim zagłębimy się w szczegóły, miejcie na uwadze, że Present Perfect to czas terażniejszy, a więc nigdy nie używamy go z wyrażeniami które określają przeszłe, skończone wydarzenia. Porównajcie te określenia:

  • yesterday, last week, three years ago  (Past Simple)
  • today, this week, since 2013                  (Present Perfect)

Bardzo wiele osób ma problem z czasem Past Simple i Present Perfect, który również wynika z różnic między językiem polskim i angielskim. Tak to już jest, my powiemy ananas a Anglik sosnowe jabłko …

Oczywiście użycie aby opisać ‚skończoną czynność lub zdarzenie które jest powiązane z chwilą obecną’ to tylko jedna z wielu możliwości kapryśnego czasu Present Perfect, mamy też inne:

  • to talk about life experience ( I have / I have never / Have you ever …?)
  • I have never been to Spain. Nigdy nie byłam w Hiszpanii.
  • unfinished actions
  • I have lived in the UK for 3 years. Mieszkam w UK od trzech lat / da się tu wcisnąć czas terażniejszy, ale zwróccie uwagę na aspekt, to forma niedokonana!
  • recent events / news
  • I have just moved into my new flat. Właśnie wprowadziłam się do nowego mieszkania.

Także jak widzicie, tłumacząc te zdania na polski, używam czasu przeszłego. Dlatego tak trudno nam zrozumieć czas present perfect. Ni to przeszły, ni terażniejszy …

 

Budowa:

nie jest zbyt skomplikowana:

Podmiot + have / has + past participle ( ed / 3rd form).

Trzeba się nauczyć nieregularnych czasowników na pamięć i nie ma na to rady!

 *Questions : use auxiliary verb HAVE/HAS + past participle (ed/ 3rd form)

 

Have

I

you

we

you

they

 

 

ever

studied  at college?

watched TV?

been to the cinema?

played tennis?

done ironing?

 

Use auxiliary verb HAS for he, she, it:

 

 

Has

 

he

she

it

 

 

ever

studied  at college?

watched TV?

been to the cinema?

played tennis?

done ironing?

*Positive sentences

I

You

We

You

They

 

 

have

studied  at college.

watched TV.

been to the cinema.

played tennis.

done ironing.

 

 

He

She

It

 

 

has

studied  at college.

watched TV.

been to the cinema.

played tennis.

done ironing.

*Negative sentences:

Use HAVE+ not or never

I

You

We

You

They

 

have not 

or

have never

 

studied  at college.

watched TV.

been to the cinema.

played tennis.

done ironing.

 

for he/she/it forms:

 

He

She

It

has not 

or

has never

studied  at college.

watched TV.

been to the cinema.

played tennis.

done ironing.

Jakie są relacje między czasami przeszłymi i czasami perfect?

Pamiętacie historię o naszym psie który uciekł z domu i robił to co lubi najbardziej? Mówiłam tam o procesie i rezultacie. No więc mając to na uwadze i oś czasu która wygląda mniej więcej tak:

PAST                                                                     PRESENT

————————–x ————————————– >     I did. (rezultat)

 

PAST                                                                     PRESENT

————————–xxxxxxxxx ————————– >  I was doing. (proces)

I teraz dołóżmy tutaj ten magiczny związek z terażniejszością i zamieńmy czas Past Simple i Past Continuous w czasy perfect. Wyobrażcie sobie, że od Present do naszych x,  xxxxxxxxx rozciągacie procę, gumkę, co chcecie, ja rozciągnę strzałki:

 

PAST                                                                     PRESENT

→→→→→→→→→→→→→

————————–x ————————————– >                I did. (rezultat)  – I have done.

PAST                                                                     PRESENT

→→→→→→→→→→→→→

————————–xxxxxxxxx ————————– >               I was doing. (proces) – I have been doing.

 

Jak to ogarnąć ?

Jak mówiłam w filmiku słuchanie piosenek to miły sposób na oswojenie czasu present perfect. Tu macie kilka przykładów:

  • Rod Stewart – Have I told you lately
  • Creedence Clearwater Revival- Have you ever seen the rain
  • Chris de Burgh– The Lady in Red
    Wiz Khalifa -See You Again
    Michael Bublé: Haven’t met you yet
    Bryan Adams: Have you ever really loved a woman?
    Madonna: Take a bow
    U2: Still haven’t found what I’m looking for
    Carpenters: A song for you
    Elton John: Your song
    ABBA: The winner takes it all

    Powodzenia! Jeśli macie jakieś pytania – don’t be shy, piszcie w komentarzach.

Dodaj komentarz